Ngắm hố thiên thạch Barringer tại Arizona, Hoa Kỳ

Ngắm hố thiên thạch Barringer tại Arizona, Hoa Kỳ

Một thiên thạch có kích thước khoảng 50 mét, nặng 300.000 tấn, va chạm với hành tinh của chúng ta sẽ có sự tàn phá như thế nào ? Đó là những gì các nhà khoa học có thể nghiên cứu tại hố thiên thạch Arizona, vết tích hiếm hoi còn sót lại của một vụ nổ khủng khiếp.

Khoảng 50.000 năm trước, một mảnh đá tách khỏi vành đai một tiểu hành tinh và lao vào trái đất. Khối thiên thạch này bao gồm đá, niken và sắt với chiều dài khoảng 50 mét và nặng 300.000 tấn. Nó đã va vào trái đất với tốc độ kinh hoàng 12,8 km mỗi giây. Khi đi vào bầu khí quyển, nó xuất hiện như một quả cầu lửa khổng lồ với vệt khói cắt ngang bầu trời Bắc Mỹ. Vào thời điểm va chạm, sức công phá của thiên thạch này tương đương với quả bom nguyên tử 10 megaton, tức mạnh hơn 150 lần so với quả bom nguyên tử được Mỹ thả xuống Hiroshima.

Hàng triệu tấn đất đá đã bị thổi tung lên, ngập tràn trong phạm vi hơn 1 dặm xung quanh nơi va chạm và để lại miệng hố sâu gần 230 mét trên mặt đất. Đây là khoảng thời gian vào kỷ băng hà cuối cùng, lúc này Arizona có khí hậu mát và ẩm hơn hiện nay. Toàn bộ khu vực là một thảo nguyên ngút ngàn với vài khu rừng thưa, là nơi sinh sống của loài voi Ma-mút và các con lười đất khổng lồ. Tất cả các sinh vật nằm trong 1 dặm bán kính vụ nổ, đều có thể không thoát được.

Thời gian trôi qua, miệng hố trở thành một hồ nước với các trầm tích lắng đọng dưới đáy ngày càng dày hơn khiến nó chỉ còn sâu khoảng 170 mét. Cho đến lúc kỷ băng hà kết kết thúc, khí hậu trong vùng khô hơn khiến hố cạn trơ đáy.

Hố thiên thạch còn được gọi là Hố Barringer để vinh danh Daniel Barringer , người đầu tiên chứng minh đây chính là vết tích va chạm của thiên thạch , hay nó cũng được gọi với cái tên đơn giản là “Hố thiên thạch“. Địa danh này nằm khoảng 69km phía đông Flasgstaff gần Winslow, sa mạc Arizona, phía Bắc Hoa Kỳ. Hố Barringer cũng là vết tích thiên thạch được bảo tồn tốt nhất trên trái đất. Hiện tại nó có đường kính khoảng 1.200 mét, sâu khoảng 170 mét và có vành đai 45 mét xung quanh miệng hố.

Nguồn gốc của hố thiên thạch từng là đề tài tranh cãi trong nhiều năm. Ban đầu cộng đồng các nhà khoa học tin rằng một miệng hố như vậy có thể được tạo ra chậm rãi, kéo dài trong hàng ngàn năm, thậm chí hàng triệu năm chứ không thể nào là kết quả của một sự kiện thảm họa duy nhất.

Barringer, một kỹ sư khoáng sản đồng thời cũng la một thương nhân, chính là người đầu tiên kết luận đây chính là miệng hố va chạm của thiên thạch và trái đất, ý kiến của ông mâu thuẫn với hầu hết các nhà khoa học thời bấy giờ. Ông cũng tin rằng, một lõi kim loại bao gồm sắt và niken có trọng lượng trên 10 triệu tấn vẫn còn nằm dưới miệng hố. Năm 1928, người ta ước tính rằng giá trị đầu tư ban đầu của nó từ $200.000, nhưng sau đó được nâng lên nhanh chóng đến trên nữa triệu đô la. Trên thực tế, người ta không khai thác được gì ngoài nước. Một nhà thiên văn học được mời để tư vấn tham khảo kích thước của khối thiên thạch.

Nhà thiên văn học FR Moulton tính toán và cho rằng khối lượng của nó chỉ khoảng 300.000 tấn, tức chỉ bằng 3% so với dự tính của Barringer, quá ít để các nhà đầu tư tiến hành khai thác. Moulton cũng cho rằng năng lượng của vụ nổ khi va chạm đã tiêu hủy phần lớn các khoáng chất được của chính nó.

Dự án mỏ vì thế cũng tạm dừng, Barringer gần như bị phá sản cùng với hàng trăm ngàn chi phí huy động từ các cổ đông đầu tư. Quá đau buồn, ông qua đời sau một cơn đau tim nặng vào ngày 30 tháng 11 năm 1929.

Mãi cho đến năm 1960, nhà nghiên cứu Eugene Merle Shoemaker mới khẳng định giả thuyết của Barringer. Hiện diện trong hố thiên thạch còn có các khoáng chất coesitestishovite, một hình thức tồn tại cực hiếm của silic chỉ tìm thấy trong các loại đá thạch anh bị các tác động nén tức thì. Điều này chứng minh đây không phải là miệng núi lửa, cơ chế tạo thành khoáng chất được tìm thấy chỉ có thể xảy ra tại một sự kiện va chạm.

Phát hiện này chấm dứt những tranh luận về sự tồn tại của hố thiên thạch và được thế giới công nhận. Hố thiên thạch ngày nay là nơi du lịch nổi tiếng, thuộc sở hữu của gia đình Barringer với Công ty  Hố thiên thạch Barringer. Tại đây cũng có Trung tâm khách viếng thăm, nơi trưng bày các hiện vật về thiên thạch và các thông tin về không gian, vũ trụ và các hành tinh.

Response code is 400

Comments

comments

Leave a Reply